HomeThảo dược

Hoa vạn thọ (nhãn thọ), phân loại và công dụng làm thuốc

Hoa vạn thọ (nhãn thọ), phân loại và công dụng làm thuốc
Like Tweet Pin it Share Share Email

Nhiều người thích hoa vạn thọ (nhãn thọ) vì tính dễ trồng, màu sắc tươi sáng và ý nghĩa vạn thọ của nó. Tuy nhiên, cũng có người không thích hoa này vì cho rằng mùi hương của nó hơi gắt, ngai ngái và khó chịu. Vâng, trăm hoa trăm vẻ.

Cây vạn thọ (nhãn thọ), loại nào được dùng làm thuốc?

Cùng với hoa mai vàng và hoa cúc vàng, hoa vạn thọ đã dần trở thành một trong những loài hoa đặc trưng của ngày Tết Việt Nam.

Người nông dân bên những chậu hoa vạn thọ vàng tươi (bông nhãn thọ)
Người nông dân bên những chậu hoa vạn thọ vàng tươi

Hàng năm, vào những ngày rằm lớn hay giáp Tết, bạn có thể thấy những chiếc xe chở đầy hoa vạn thọ xuôi ngược trên khắp nẻo đường. Ở miền Nam, nhiều người gọi hoa vạn thọ là “nhãn thọ”.

Hoa vạn thọ có nhiều loại khác nhau, bao gồm những loài cùng chi Vạn thọ và những loại lai giống sau này. Mặc dù vậy, chỉ có một vài loại được biết đến với công dụng làm thuốc như vạn thọ lùn và vạn thọ cao.

"Vạn thọ lùn" (hay còn gọi là "Khổng tước thảo" 孔雀草 - Tagetes patula)
“Vạn thọ lùn” (hay còn gọi là “Cúc vạn thọ đơn”, “Đằng cúc”, “Khổng tước thảo” 孔雀草 ), thân nhánh lõa xõa, cao khoảng 40 cm, hoa nhỏ, màu vàng sẫm, tên khoa học là Tagetes patula
Cây vạn thọ cao
“Vạn thọ cao” (hay còn gọi là “Cúc vạn thọ kép”, “Vạn thọ cúc” 万寿菊 ), thân nhánh khá thẳng, cao khoảng 60 – 80 cm, hoa to và có màu vàng sáng, tên khoa học là Tagetes erecta

Hai loại vừa nêu trên đều có thể dùng làm thuốc, tuy nhiên, cây vạn thọ cao là loại được dùng phổ biến hơn và cũng có nhiều công dụng hơn. Vì vậy, trong bài viết này, Cây Hoa Lá xin được giới thiệu về loại vạn thọ cao này.

Công dụng làm thuốc của cây vạn thọ cao (vạn thọ kép)

Cây vạn thọ cao có vị đắng. Theo tư liệu y học cổ truyền, hoa và lá vạn thọ cao có các tác dụng như:

1. Điều trị mụn nhọt

Hái lá vạn thọ tươi, rửa sạch, giã nát rồi đắp ngoài da.

2. Điều trị viêm da làm mủ, viêm vú, viêm tuyến mang tai

Lấy hoa tươi, giã nát, đem trộn với giấm rồi đắp lên (4).

3. Điều trị ho gà

Lấy 15 g hoa, sắc lấy nước rồi cho thêm chút đường cát vào và uống (4).

4. Điều trị kinh phong, quai bị, hoa mắt 

Lấy 4 – 12 g lá và hoa, sắc uống mỗi ngày (2) (3).

Lưu ý khi dùng hoa vạn thọ

1. Hoa vạn thọ rất dễ bị sâu, vì vậy, khi hái bạn nên xem kỹ và chọn hoa sạch, không bị sâu bệnh. Nếu là vạn thọ mua thì các bạn nên cẩn trọng và tốt nhất là không nên dùng làm thuốc.

2. Tham khảo ý kiến thầy thuốc trước khi dùng.

Xem thêm: Cây mai vàng có tác dụng chữa bệnh không?

Tư liệu tổng hợp

  1. Vạn th, https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BA%A1n_th%E1%BB%8D
  2. Nguyễn Văn Đàn – Vũ Xuân Quang – Ngô Ngọc Khuyến, Cây hoa chữa bệnh, NXB Y học, trang 102.
  3. Nhiều tác giả, Cây thuốc và động vật làm thuốc ở Việt Nam, tập 1, NXB Khoa học và kỹ thuật, Hà Nội, trang 591.
  4. Võ Văn Chi, Cây thuốc An Giang, Ủy ban Khoa học và kỹ thuật An Giang, trang 178.

Các thông tin trong cayhoala.com chỉ mang tính chất tham khảo. Trước khi áp dụng, các bạn nên hỏi thêm ý kiến của các chuyên gia. Trân trọng!